Μετάβαση στο κύριο περιεχόμενο

Μπορούν τελικά τα μαθηματικά να μας δείξουν αν υπάρχει εξωγήινη ζωή;

Ο Αμερικανός αστρονόμος Φρανκ Ντρέικ, ιδρυτής του προγράμματος SETI (Ινστιτούτο Ερευνας Εξωγήινης Νοημοσύνης) και νυν καθηγητής Αστρονομίας στο Πανεπιστήμιο της Καλιφόρνιας, ήταν ο πρώτος που επιχείρησε να απαντήσει με τη βοήθεια των μαθηματικών στην ερώτηση "είμαστε μόνοι στο σύμπαν;". Προϊόν αυτής του της προσπάθειας ήταν η γνωστή «Εξίσωση Ντρέικ».


Το αποτέλεσμα που πήρε ο Ντρέικ ήταν τέσσερις έως δέκα πιθανότητες στις 100. Από τότε οι αριθμοί αυτοί έχουν αναθεωρηθεί λόγω των νέων επιστημονικών δεδομένων, με τις πιο συντηρητικές εκτιμήσεις να δίνουν έναν μικρό αριθμό πλανητών που δεν επικαλύπτονται μάλιστα χρονικά, κάνοντας τις πιθανότητες εντοπισμού ελάχιστες έως μηδαμινές.


Και οι πιο αισιόδοξοι ερευνητές

Από την άλλη, όμως, υπάρχουν και πιο αισιόδοξοι ερευνητές όπως ο αστρονόμος Σεθ Σόστακ, επικεφαλής του Ινστιτούτου SETI. Ο Σόστακ, με βάση την εξίσωση Ντρέικ, έχει υπολογίσει πως στο γαλαξίας μας, που έχει διάμετρο 100.000 έτη φωτός και φιλοξενεί 100 δισ. άστρα, πρέπει να υπάρχουν περισσότεροι από 10.000 εξωγήινοι πολιτισμοί που χρησιμοποιούν ραδιοεπικοινωνίες και άρα είναι ανιχνεύσιμοι.

Οι πλανήτες αυτοί, σύμφωνα με τον Σόστακ, απέχουν από 200 έως 1.000 έτη φωτός και άρα για να μεταδοθεί ένα μήνυμα από τη Γη προς τον πλησιέστερο γείτονά μας στο γαλαξία θα χρειαστούν αιώνες. Ο ίδιος όμως πιστεύει πως με τους ρυθμούς που βελτιώνονται τα ραδιοτηλεσκόπια και οι επεξεργαστές τους θα μπορέσουμε έως το 2025 να εντοπίσουμε τυχόν εξωγήινα ραδιοσήματα.

Είναι αξιόπιστη η εξίσωση Ντρέικ;

Ωστόσο, πολλοί από τους αριθμούς πάνω στους οποίους βασίζονται όσοι χρησιμοποιούν την εξίσωση Ντρέικ είναι κατά βάση τυχαίες εκτιμήσεις και πολλές παράμετροι που έπρεπε να έχουν συμπεριληφθεί απουσιάζουν εντελώς. Από τη στιγμή που η εξίσωση βασίζεται σε εικασίες, το τελικό αποτέλεσμα μπορεί να είναι από μηδέν έως δισεκατομμύρια, και επομένως να μη σημαίνει απολύτως τίποτα.

Οι παράμετροι στην εξίσωση Ντρέικ δεν λαμβάνουν υπόψη για παράδειγμα πως, για να υπάρξει ζωή, το νερό πρέπει να είναι σε υγρή μορφή, κάτι που απαιτεί συγκεκριμένη απόσταση του πλανήτη από το αστέρι του. Σχεδόν όλοι οι πλανήτες που έχουμε ανακαλύψει έκτοτε βρίσκονται πολύ κοντά σε αυτό, με αποτέλεσμα το νερό που τυχόν να υπάρχει να είναι σε μορφή υδρατμών. Επιπλέον, στην εξίσωση δεν λαμβάνεται υπόψη η προϋπόθεση ύπαρξης ενός σταθερού άξονα περιστροφής, όπως αυτού της Γης, που είναι απαραίτητη για τη διατήρηση σταθερού κλίματος. Στη Γη η παρουσία της Σελήνης εξασφαλίζει αυτή τη σταθερότητα, στους άλλους πλανήτες όμως οι άξονες κινούνται χαοτικά διαταράσσοντας τις συνθήκες ανάπτυξης και εξέλιξης της ζωής.

Τέλος, η ανάπτυξη ευφυούς ζωής στον πλανήτη Γη ήταν κάτι που χρειάστηκε 3,5 δισεκατομμύρια χρόνια για να συμβεί. Μάλιστα σε αυτό συνέβαλε ένα εντελώς τυχαίο γεγονός -η πρόσκρουση ενός μετεωρίτη πριν από 65 εκατομμύρια χρόνια, που αφάνισε τους δεινοσαύρους και προετοίμασε το έδαφος για την εμφάνιση του ανθρώπου.

Η πληθώρα επιπλέον παραμέτρων αλλά και το γεγονός ότι οι περισσότερες από αυτές είναι αδύνατο να υπολογιστούν, οδηγούν στο συμπέρασμα πως οι εκτιμήσεις που βασίζονται στην εξίσωση Ντρέικ είναι καθαρά υποθετικές και πιθανότατα να μην συναντήσουμε ποτέ άλλη ζωή στο γαλαξία μας.

enet.gr

Σχόλια

  1. O τύπος του Drake:

    N = R*.fp.ne.fl.fi.fc.L , όπου:

    Ν = Ο αριθμός πολιτισμών στο Γαλαξία μας, με τους οποίους θα μπορούσαμε να επικοινωνήσουμε,

    R* = Ο μέσος ρυθμός δημιουργίας αστέρων ανά έτος στο Γαλαξία μας,

    fp = Το κλάσμα (ποσοστό) των αστέρων που έχουν πλανητικά συστήματα,

    ne = Ποσοστό των παραπάνω αστέρων που έχουν πλανήτες παρόμοιους με τη Γη,

    fl = Ποσοστό των πλανητών στους οποίους μπορεί να αναπτυχθεί ζωή,

    fi = Ποσοστό των παραπάνω πλανητών ,που έχουν (και) νοήμονα όντα,

    fc = Ποσοστό των παραπάνω πλανητών, των οποίων οι πολιτισμοί έχουν αναπτύξει τεχνολογία ικανή για διαστρικές επικοινωνίες

    L = O μέσος χρόνος ζωής ενός προηγμένου τεχνολογικά πολιτισμού, από τη στιγμή που βρίσκεται σε θέση να επικοινωνήσει με άλλους πολιτισμούς. (Μέχρι την καταστροφή ή(ενδεχομένως) την αυτοκαταστροφή του).

    ΑπάντησηΔιαγραφή
  2. Γιάννη σε ευχαριστούμε για την ενημέρωση!

    ΑπάντησηΔιαγραφή

Δημοσίευση σχολίου

Εκτιμάμε τους ανθρώπους που σέβονται τους συνομιλητές τους και διδάσκουν ήθος από τα πληκτρολόγιά τους.

Το lisari είναι χώρος που ενώνει φωνές, κάνει τις διαφορετικές δυνάμεις ομόρροπες.

Είναι εδώ για να ενώσει τους μαθηματικούς και να εκφραστούν μέσα από ένα μέσο. Επομένως, οι αντεγκλήσεις και οι προσβολές δεν μας τιμούν και δεν βοηθούν το σκοπό του εγχειρήματος.

Σας ευχαριστούμε για τη συμμετοχή και το ήθος σας!

Μάκης Χατζόπουλος

Δημοφιλείς αναρτήσεις από αυτό το ιστολόγιο

Επαναληπτικές Πανελλαδικές Εξετάσεις 2026 – Θέματα και απαντήσεις στα Μαθηματικά

Δείτε τα θέματα των Επαναληπτικών Πανελλαδικών Εξετάσεων 2026 στο μάθημα των Μαθηματικών Προσανατολισμού, που πραγματοποιήθηκαν αθόρυβα την Τετάρτη 9 Σεπτεμβρίου 2026. Η lisari team παρουσιάζει αναλυτικές και πλήρως αιτιολογημένες απαντήσεις σε όλα τα θέματα. Θέματα: Δείτε το επίσημο αρχείο του Υπουργείου Παιδείας και σε word από τον Χρήστο Τσουκάτο. Απαντήσεις:  Το αρχείο με τις λύσεις της lisari team. # Σύντομο σχόλιο # Δεν θυμάμαι άλλη φορά σε Πανελλαδικές Εξετάσεις οι λύσεις μας να χωρούν σε τόσο λίγες σελίδες. Λίγα και απλά… προεκλογικά θέματα!

Καλή σχολική χρονιά με νέα αρχεία για τη Γ΄ Λυκείου 2026 - 27

Αγαπητοί μου φίλοι, Εύχομαι και φέτος να έχουμε όλοι μια καλή, δημιουργική και απροβλημάτιστη σχολική χρονιά! Κάθε χρόνο νιώθω ότι το κουπί βαραίνει. Και πολύ φοβάμαι πως αυτό δεν οφείλεται μόνο στα χρόνια που προστίθενται στην πλάτη μας, αλλά και στην ενέργεια των μαθητών, η οποία συχνά δεν διοχετεύεται δημιουργικά, με αποτέλεσμα να δυσχεραίνεται η μαθησιακή διαδικασία. Αλλά δεν πρέπει να ξεκινάμε απαισιόδοξα! Ας αναζητήσουμε νέους τρόπους προσέγγισης των μαθητών μας, αξιοποιώντας σύγχρονα εργαλεία, τις αρχές της Διδακτικής των Μαθηματικών και, βέβαια, τις δυνατότητες που μας προσφέρει πλέον η Τεχνητή Νοημοσύνη, η οποία μπορεί μέσα σε ελάχιστο χρόνο να δώσει πραγματικά εντυπωσιακά αποτελέσματα. Το lisari.blogspot.com είναι και φέτος εδώ για να φιλοξενήσει τις νέες και φρέσκες ιδέες σας, να τις συνδυάσει με τη δική μας εμπειρία και αισθητική και να δημιουργήσει υλικό που θα μας δώσει έμπνευση και διάθεση για μάθημα. Ξεκινάμε τη σχολική χρονιά 2026–2027 με δύο νέα αρχεία γ...

Μαθηματικά Α' Γυμνασίου: Φύλλα εργασίας στο 1ο κεφάλαιο

126.243  κλικ, 20 σχόλια και συνεχίζει να μονοπωλεί το ενδιαφέρον σας! Ένα φυλλάδιο που είχα παρουσιάσει στους μαθητές του 6ου Γυμνάσιου Ιλίου περίπου πριν δεκατέσσερα χρόνια (2008) παρόλα αυτά στην αρχή κάθε σχολικής χρονιάς το αρχείο αυτό είναι πρώτο στις εμφανίσεις! Ένα αρχείο που το αγαπήσατε! Το ανανεώσαμε λίγο και το αναρτούμε εκ νέου. Παρουσιάζει το πρώτο κεφάλαιο της Α΄ τάξης με θεωρία και ασκήσεις. Περιέχει 13 υποδειγματικά φύλλα εργασίας που θα τα αγαπήσουν οι μαθητές! Τελευταία ενημέρωση: 20/9/2022 Για απευθείας αποθήκευση πατήστε εδώ. Κεφάλαιο 1ο - Φύλλα εργασίας 1 μέχρι 13 from Μάκης Χατζόπουλος

Παραγώγιση σύνθετων συναρτήσεων

Αρχικές σύνθετων συναρτήσεων